1

Thiệt hại to lớn 

Theo các nhà kinh tế, đồng ruble giảm giá mạnh trong thời gian qua đã gây không ít khó khăn cho nền kinh tế Nga. 

Với khoảng 30-40% rổ hàng hóa tiêu dùng ở Nga được cho là hàng hóa có nguồn gốc nhập khẩu nên khi đồng ruble mất giá, giá hàng hóa tiêu dùng, nhất là thực phẩm chắc chắn sẽ tăng mạnh. 

Hồi tháng 10/2014, khi đồng ruble mới chỉ mất giá khoảng 20% so với USD, một chuyên gia Nga đã ước tính sự mất giá 20% của đồng ruble sẽ làm cho giá thực phẩm ở Nga tăng khoảng 30%. 

Vì vậy, khi đồng ruble mất giá thì đối tượng bị thiệt hại trước tiên và nhiều nhất sẽ là người dân có thu nhập thấp và cố định khi những hàng hóa tiêu dùng thiết yếu hàng ngày tăng giá mạnh. 

Ngoài ra, đồng ruble mất giá còn gây ra sự bất ổn xã hội vì người dân lo ngại lạm phát tăng khiến họ mua USD để bảo toàn tài sản hay kỳ vọng tỷ giá tiếp tục tăng để bán đi kiếm lời. 

Để ngăn chặn tình trạng này, Chính phủ Nga buộc phải can thiệp bán USD ra từ các quỹ dự trữ ngoại hối, đồng thời nâng mạnh lãi suất tiền gửi đồng ruble, để ổn định lại tỷ giá và tâm lý người dân

Lợi ích không nhỏ 

Dù vậy, đồng ruble giảm giá vẫn mang lại những lợi ích không nhỏ cho nền kinh tế Nga. 

Cụ thể, đồng nội tệ giảm giá mạnh sẽ tác động tích cực tới ngân sách của Nga, bù đắp cho sự thất thu lớn từ giá dầu thô sụt giảm (đóng góp từ xuất khẩu dầu thô chiếm hơn 50% nguồn thu ngân sách của Nga), cũng như cho các nhà sản xuất và xuất khẩu dầu thô của nước này. 

Theo tính toán của Tổ chức các Nước Xuất khẩu Dầu mỏ (OPEC) hồi tháng 3, giá dầu cứ giảm 1 USD/thùng thì kim ngạch xuất khẩu của Nga bị giảm sút 3 tỷ USD. 

Tuy nhiên, khi tỷ giá USD/ruble tăng thêm 1 ruble (tức là đồng ruble giảm giá) thì thu ngân sách Nga lại được hưởng lợi tới 200 tỷ ruble. 

Mức độ mất giá của đồng ruble so với USD như trên dễ dàng bù đắp cho mức giảm giá dầu thô xuất khẩu tính bằng USD trên thị trường thế giới hiện tại. 

Nếu nhà sản xuất và xuất khẩu dầu thô của Nga không cắt giảm sản lượng khai thác và xuất khẩu, thu nhập của họ bằng đồng ruble thậm chí còn tăng nhờ mức giảm giá của đồng nội tệ mạnh hơn mức rớt giá của dầu thô. 

Bên cạnh đó, nhà sản xuất và xuất khẩu dầu thô của Nga cũng hưởng lợi nhờ giá thành khai thác và xuất khẩu dầu của họ được tính bằng đồng ruble trong khi giá xuất khẩu được tính bằng USD. 

Khi mức độ phá giá đồng ruble lớn hơn mức độ sụt giảm giá dầu thô xuất khẩu thì nhà sản xuất và xuất khẩu dầu thô của Nga vẫn thu về được nhiều hơn ruble so với giai đoạn ổn định. 

Dù sau này, tỷ giá đồng ruble có được ổn định, nhưng vẫn đứng ở mức thấp hơn so với trước đây, thì sự thiệt hại của nhà sản xuất và xuất khẩu dầu thô của Nga từ việc giá dầu thô suy giảm vẫn được giảm thiểu nhờ nguồn thu tính theo ruble vẫn tăng mạnh. 

Các chuyên gia cho rằng quyết định thả nổi tỷ giá của Ngân hàng Trung ương Nga sẽ gây khó khăn cho những kẻ đầu cơ và trong ngắn hạn sẽ giúp ổn định tỷ giá đồng ruble so với USD và euro.